ใส่สายให้อาหารอยู่ไม่ได้แปลว่าต้องใส่ ตลอดไป

โปรแกรมฝึกกลืนเพื่อฟื้นฟูการกลืน เป้าหมายให้กลับมารับประทานเองได้
และถอดสายให้อาหารเมื่อทีมประเมินแล้วว่าพร้อม

ภาวะกลืนลำบากคือภาวะที่ร่างกายไม่สามารถกลืนอาหารหรือน้ำได้อย่างปลอดภัยเหมือนเดิมมักพบหลังความเจ็บป่วยที่กระทบการทำงานของสมองหรือกล้ามเนื้อที่ใช้ในการกลืนในหลายกรณีแพทย์จึงให้อาหารผ่านสายให้อาหารชั่วคราวเพื่อให้ผู้ป่วยได้รับสารอาหารอย่างปลอดภัยระหว่างที่ยังกลืนเอง
ไม่ได้

พบได้บ่อยในผู้ป่วยกลุ่มนี้:

• ผู้ป่วยโรคหลอดเลือดสมอง (Stroke) อัมพฤกษ์ อัมพาต
• ผู้ป่วยติดเตียงที่กล้ามเนื้ออ่อนแรง
• ผู้ป่วยสมองเสื่อมหรือความจำเสื่อมในระยะที่กระทบการกลืน
• ผู้ป่วยหลังผ่าตัดบริเวณศีรษะ ลำคอ หรือผู้ที่ใส่สายให้อาหารมาระยะหนึ่ง

การกลืนเองได้ไม่ได้เป็นแค่เรื่องของอาหารแต่เป็นเรื่องของคุณภาพชีวิต
และศักดิ์ศรีของผู้ป่วยการฝึกกลืนอย่างถูกวิธีภายใต้การดูแลของทีมวิชาชีพ
ช่วยให้:

• ผู้ป่วยมีโอกาสกลับมารับประทานอาหารทางปากได้อีกครั้ง
• ลดความเสี่ยงการสำลักและภาวะปอดอักเสบจากการสำลัก
• ได้รับสารอาหารและความสุขจากการกินอย่างเหมาะสม
• ครอบครัวได้เห็นความก้าวหน้าที่จับต้องได้ในการฟื้นตัว

• ประเมินความพร้อม —ทีมวิชาชีพประเมินความสามารถและความปลอด
ภัยในการกลืนก่อนเริ่มทุกราย
• วางโปรแกรมเฉพาะบุคคล — ออกแบบการฝึกตามสาเหตุ ระดับความ
รุนแรง และเป้าหมายของแต่ละคน
• ฝึกอย่างเป็นขั้นตอน — ปรับลักษณะอาหาร เทคนิคการกลืน และความ
เข้มข้นของการฝึกตามความก้าวหน้า
• ติดตามและปรับแผน — ประเมินซ้ำเป็นระยะ ภายใต้การดูแลของแพทย์
และทีมพยาบาล

ผู้ป่วยที่ใส่สายให้อาหาร (เช่น สายทางจมูก NG หรือสายหน้าท้อง PEG) และอยากประเมินความเป็นไปได้ในการฝึกกลืน โดยเฉพาะผู้ป่วยหลังภาวะ Stroke ที่อาการคงที่แล้ว ผู้ป่วยติดเตียง หรือผู้สูงอายุที่กลืนลำบาก ขั้นแรกคือการประเมินโดยทีม เพื่อดูว่าเหมาะกับการเริ่มฝึกหรือไม่